Trudniej rzucić lighty
1 lipca 2006, 12:27Ludzie, którzy palą papierosy typu light, wierząc, że w ten sposób mniej szkodzą swojemu zdrowiu, mają w rzeczywistości o 50% niższe szanse na rzucenie nałogu niż zwolennicy zwykłych papierosów. Uzyskane wyniki pokazują, jak szeroko rozpowszechnione są fałszywe przekonania o tzw. lightach.
Uczeni z UJ pracują nad nowym sposobem walki z nowotworami
26 marca 2026, 09:05Naukowcy z Uniwersytetu Jagiellońskiego pracują nad nowym podejściem do walki z rakiem. Ich pomysł polega na zatrzymaniu podziałów komórek nowotworowych poprzez zakłócenie mechanizmów kopiowania i naprawy DNA. Kluczową rolę w tych procesach odgrywa białko PCNA, niezbędne do prawidłowego przebiegu replikacji materiału genetycznego.
Wirusopodobne cząstki z antyrakowym potencjałem
4 lutego 2016, 17:33Naukowcy z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Davis opracowali sposób, by wykorzystać kapsyd wirusa zapalenia wątroby typu E (HEV od ang. Hepatitis E Virus) do przenoszenia leków albo szczepionek.
Jeszcze skuteczniej zwalcza nowotwory
11 lipca 2012, 08:29Leki zawierające platynę należą do najpotężniejszych środków służących walce z nowotworami. Niestety, mają one poważne skutki uboczne, a komórki nowotworu mogą nabyć oporności na te lekarstwa. Profesor Stephen J. Lippard z MIT-u przez większość swojej kariery naukowej badał tego typu lekarstwa. Teraz zidentyfikował związek, który zabija komórki nowotworowe skuteczniej niż cisplatyna.
Szczepionka na otyłość
1 sierpnia 2006, 11:50Wykorzystując technikę opracowaną pierwotnie do walki z uzależnieniem od leków, chemik Kim Janda i jego zespół opracowali szczepionkę, która ma przekonać układ odpornościowy, że grelina (wywołujący uczucie głodu hormon wydzielany przez pusty żołądek) jest obcym antygenem. Manipulując cząsteczką greliny i łącząc ją z białkiem transportującym oraz adiuwantem (lekiem wspomagającym), ekipie badawczej udało się opracować 3 potencjalnie skuteczne wersje szczepionki.
Zmierzyli (prawie) nic. Fizycy pobili rekord czułości pomiaru energii
13 maja 2026, 08:34Zeptodżul to tyle energii, ile potrzeba, by przesunąć czerwoną krwinkę o nanometr (miliardową część metra) w górę. Brzmi abstrakcyjnie? Fińskim fizykom udało się nie tylko zmierzyć taką energię, ale nawet pobić tę granicę – wykryli sygnał zaledwie 0,83 zeptodżula.
Błędne koło postrzegania i zachowania utrudnia odchudzanie
19 lutego 2016, 13:47Im cięższy ktoś jest, tym bardziej mózg przeszacowuje odległości. Badania wykazały, że dla kogoś, kto waży ok. 150 kg, obiekt znajduje się 2-krotnie dalej niż dla osoby ważącej circa 60 kg. Spostrzeżenia te odnoszą się także do oceny nachylenia powierzchni.
Pachnie masłem, pomaga alzheimerowi
2 sierpnia 2012, 12:53Diacetyl (DA) nadaje charakterystyczny maślany smak i zapach popcornowi do mikrofalówek, margarynom czy pieczywu. Choć występuje naturalnie także w fermentowanych napojach, np. piwie, wydaje się, że właśnie przez DA pracownicy przemysłu spożywczego mogą być bardziej narażeni na chorobę Alzheimera. Dzieje się tak, gdyż diacetyl nasila proces agregacji neurotoksycznego białka beta-amyloidu.
Grzyby w kawie
29 sierpnia 2006, 12:04Brazylijska uczona twierdzi, że za olbrzymie zróżnicowanie smaków i aromatów kawy odpowiedzialne są... grzyby. Doktor Martha Taniwaki z Brazylijskiego Instytutu Technologii Żywności zaprezentowała wyniki swych badań podczas Międzynarodowej Konferencji Mykologicznej.
Dynamiczne czarne dziury można opisać na podstawie klasycznej termodynamiki?
6 lipca 2026, 16:10Czarne dziury od pół wieku uważane są za obiekty, które łączą fizykę ekstremalną z tą najbardziej przyziemną. Już w latach 70. Stephen Hawking i inni fizycy zauważyli, że mechanika czarnych dziur rządzi się prawami przypominającymi zwykłą termodynamikę. Problem w tym, że owe prawa sformułowano dla czarnych dziur w stanie równowagi, czyli takich, które się nie zmieniają. Tymczasem prawdziwe czarne dziury nieustannie ewoluują – rosną, zderzają się, parują. Abhay Ashetkar, Daniel E. Paraizo oraz Jonathan Shu z Pennsylvania State University zaproponowali na łamach Physical Review Letters sposób na przezwyciężenie tego ograniczenia.
